50/30/20 kuralıyla ilk bütçenizi 15 dakikada yapın

20.10.2026 · 5 dk okuma

Gelirinizi ihtiyaç, istek ve birikim olarak üçe bölen 50/30/20 kuralı nedir, Türkiye koşullarında nasıl uyarlanır? Adım adım örnekle anlattık.

Bütçe yapmak denince çoğumuzun aklına uzun Excel tabloları ve her kuruşun hesabı gelir. Oysa başlamak için karmaşık bir sisteme gerek yok. 50/30/20 kuralı, aylık net gelirinizi üç basit kovaya ayırarak paranın nereye gittiğini bir bakışta görmenizi sağlar.

Kural nedir?

• %50 ihtiyaçlar: kira, faturalar, market, ulaşım, sağlık gibi vazgeçemeyeceğiniz giderler.
• %30 istekler: dışarıda yemek, eğlence, giyim, tatil, abonelikler.
• %20 birikim ve borç: acil durum fonu, yatırım, kredi kartı borcunun asgari üstü ödemesi.

Örnek: 40.000 TL net gelir

Aylık 40.000 TL kazanan biri için ihtiyaçlara 20.000 TL, isteklere 12.000 TL, birikime 8.000 TL ayrılır. Kira 15.000 TL ise ihtiyaçlar kovası hızla dolar; bu durumda istekleri biraz kısıp oranları 60/20/20 gibi yeniden ayarlamak tamamen normaldir.

Uygulamaya nasıl dökülür?

Önce son üç ayın harcamalarınızı kategorilere ayırın. Uygulamada her gideri kaydettiğinizde kategori dağılımı grafiği hangi kovanın taştığını hemen gösterir. Ardından "Bütçeler" ekranından genel aylık bütçenizi ve market, yeme-içme gibi kategori bütçelerinizi belirleyin. Harcama %80'e ulaşınca gelen uyarı, ay sonu sürprizlerinin önüne geçer.

Birikimi "ne artarsa" mantığıyla değil, maaş yatar yatmaz ayırın. Tekrarlayan işlem olarak "Birikim" tanımlarsanız her ay kendiliğinden kaydedilir ve hedefinize ne kadar yaklaştığınızı birikim hedefleri ekranından izleyebilirsiniz.